• Lotailu triangularraren konplexua funtsezko egitura da eskumuturraren egonkortasunerako, eta traumatismoen zein mugimendu errepikakorren ondorioz lesionatu daiteke.
• Min iraunkorra, karraskak edo ezegonkortasun-sentsazioa alarma-seinaleak dira, eta ez dira normaltzat hartu behar.
• Kirurgia artroskopikoari esker lesio horiek ebaki txikien bidez konpon daitezke, ebakuntza ondoko min txikiagoarekin eta susperraldi azkarragoarekin.

Eskumuturreko minaz hitz egiten denean, ohikoa da tendinitisa edo karpoko tunelaren sindromea bezalako patologiak pentsatzea. Hala ere, badira hain ezagunak ez diren beste lesio batzuk ere, eskuaren funtzionaltasuna larriki baldintza dezaketenak: lotailu-lesioak. Samuel Pajares doktoreak, Policlínica Gipuzkoako esku eta eskumuturreko kirurgian adituak, ohartarazi du patologia horiek hilabeteetan oharkabean pasa daitezkeela, eta garaiz diagnostikatu eta tratatzen ez badira, artikulazioaren ezegonkortasuna, higadura progresiboa eta baita artrosia ere eragin ditzaketela.

“Eskumuturra oso artikulazio konplexua da. Belaunean, sorbaldan edo orkatilan lotailu-lesioak gertatzen diren bezala, eskumuturrean ere gerta daitezke. Oso egitura txikiak dira, baina ezinbestekoak artikulazioaren egonkortasuna eta funtzionamendu egokia bermatzeko”, azaldu du espezialistak.

Lotailu triangularraren konplexua, eskumuturraren egonkortasunerako giltzarria

Eskumuturra hezur txiki askok osatzen dute, eta mugimenduan egonkor mantentzeko lotailu-sare konplexu baten beharra dute. Horien artean nabarmentzen da lotailu triangularraren konplexua, erradioa eta kubitoa, besaurreko bi hezurrak, egonkortzen dituen funtsezko egitura.

Pajares doktorearen esanetan, konplexu horrek hainbat eginkizun garrantzitsu betetzen ditu. Alde batetik, eskumuturrak jasaten dituen kargak xurgatzen ditu, belauneko meniskoaren antzera. Bestetik, artikulazioaren egonkortasunari laguntzen dio eta eguneroko mugimendu garrantzitsuak ahalbidetzen ditu, hala nola eskua biratzea, objektuak hartzea edo indarra egitea.

Lotailu hori lesionatzen denean, mina ager daiteke eskumuturraren alde kubitalean, baita karraskak, indar-galera edo ezegonkortasun-sentsazioa ere. Kasu aurreratuetan, tratatu gabeko lesio batek kartilagoaren narriadura progresiboa eta artrosiaren garapena eragin ditzake.

“Paziente askok normalizatu egiten dituzte sintoma horiek eta hilabeteetan jarraitzen dute beren ohiko jarduerarekin. Hala ere, eskumuturreko min iraunkorra ez da inoiz alde batera utzi behar, batez ere eguneroko jarduera mugatzen duenean edo behin eta berriz agertzen denean”, adierazi du.

Ohikoagoak atsedenaldien ondoren eta lan errepikakorretan

Lotailu-lesioak erorketa edo mugimendu bortitz baten ondorioz sor daitezke, baina baita denboran zehar errepikatzen diren mikrotraumatismoengatik ere.

“Oporraldien edo jarduerarik gabeko aldien ondoren, pertsona askok intentsitate handiz itzultzen dira lanera. Aldaketa horrek gehiegizko kargapean egon diren egituretan lesioak agertzea erraztu dezake”, azaldu du traumatologoak.

Arrisku handiena duten kolektiboen artean ostalaritzako profesionalak, supermerkatuetako langileak, industria-operarioak eta lanaldiko zati handi batean eskumuturreko mugimendu errepikakorrak egiten dituzten pertsonak daude. Era berean, eskumuturrean euskarriak, biraketak edo karga errepikatuak eskatzen dituzten kirol batzuek ere lesio mota hauek izateko arriskua handitzen dute.

Gailu elektronikoen erabilera jarraituak ere eragina izan dezake

Espezialistak ohartarazi du eguneroko zenbait ohiturak ere lotailu-egitura batzuen higadura progresiboan lagun dezaketela.

“Telefono mugikorrak, teklatuak eta bestelako gailu elektronikoak denbora luzez erabiltzeak jarrera errepikatuak mantentzea eskatzen du. Eraso txiki baina etengabe horiek lotailu batzuk narriatu ditzakete eta, kasu batzuetan, haien haustura ere eragin”, adierazi du.

Horregatik, atsedenarekin hobetzen ez diren min iraunkorrak, indar-galera edo muga funtzionalak agertzen direnean espezialista batengana jotzea gomendatzen du.

Diagnostiko zehatza eta gero eta tratamendu ez-inbaditzaileagoak

Lesio horien erronka nagusietako bat diagnostikoa da. Beste artikulazio handiago batzuetan ez bezala, eskumuturreko lotailuak milimetro gutxiko egiturak dira, eta irudi-probetan ez dira beti argi identifikatzen.

“Askotan, erresonantzia magnetikoak ez du lesioa zehaztasunez erakusten. Behin betiko diagnostikoa azterketa kliniko zorrotz baten eta proba osagarrien konbinazioaren bidez lortzen da, eta batzuetan, artikulazioaren barrualdea zuzenean ikustea ahalbidetzen duten teknika artroskopikoen bidez”, azaldu du Pajares doktoreak.

Policlínica Gipuzkoan, tratamenduak kontsultako balorazio espezializatua eta ospitalean eskuragarri dauden diagnostiko-teknika aurreratuak uztartzen ditu. Lesio guztiek ez dute kirurgiarik behar. Kasu askotan, tratamendu kontserbadoreak eta fisioterapia espezializatuak susperraldi egokia ahalbidetzen dute.

Haustura garrantzitsua dagoenean edo sintomek jarraitzen dutenean, kirurgia artroskopikoa aukera minimoki inbaditzailea da. Teknika horrek lotailua ebaki txikien bidez konpontzea ahalbidetzen du, zehaztasun handiko kamerak eta optikak erabiliz.

“Pazientearentzat, ebakuntza ondoko aldia askoz erosoagoa da, min gutxiagorekin, eraso kirurgiko txikiagoarekin eta susperraldi azkarragoarekin. Gainera, lotailuek sendatzeko gaitasun handia dute behar bezala tratatzen direnean, eta emaitza funtzionalak oso onak izaten dira”, nabarmendu du.

Azkenik, espezialistak gogorarazi du eskumuturreko mina ez dela normaltzat hartu behar eta sintoma iraunkorren aurrean mediku-balorazioa eskatu behar dela.

“Tratamendua eta konponbidea duten lesioak dira. Garrantzitsuena diagnostiko zehatza lortzea da, eskuaren funtzioa berreskuratzeko, ondorioak saihesteko eta etorkizuneko arazoak prebenitzeko.”